portretrecht

DIY: auteursrecht en portretrecht

Je draait lekker mee in de scene, maar het is tijd om je naam en faam verder uit te bouwen. Je ziet het gouden gat in de markt en besluit daar op in te spelen. Herkenbaar? Tijd voor een eigen feest dus!

 

DIY – Do It Yourself & portretrecht

In het DIY-tijdperk nemen veel dj’s het heft in eigen handen en Photoshoppen zij daarvoor zelf hun artwork, banners, covers en drukwerk in elkaar.

 

Maar, als je zelf aan het klussen slaat, kan er flink wat mis gaan op het gebied van auteurs- en portretrecht. Je dacht goedkoper en makkelijker uit te zijn, maar nu ligt er een brief op je (digitale) deurmat waarin wordt gevraagd om een smak geld te betalen voor het gebruik van beeldmateriaal. Hoe voorkom je dit en waar moet je rekening mee houden als je op Internet op zoek gaat naar afbeeldingen en foto´s?

 

In deze column over DIY duiken we in de wereld van het auteurs- en portretrecht, in de volgende editie van DJ Mag kom ik terug op het handelsnaam- en merkenrecht.

 

Leuk buurmeisje

Je mag een auteursrechtelijk beschermd werk niet zonder toestemming van de maker gebruiken. Voor die toestemming vragen de meeste makers een vergoeding. Een foto of afbeelding van Internet plukken en zomaar in je artwork zetten is vragen om problemen, want je pakt zo inkomsten af van de rechthebbende.

 

Stel, je hebt een ontzettend mooi buurmeisje. Zo eentje van het kaliber waarvan er op elk feest 100 foto’s van wordt genomen. Niet zo gek, want ze is een model. Mag je van haar een foto van haar  in bijvoorbeeld je flyer of banner gebruiken?

 

Portretrecht

De fotograaf heeft auteursrecht op de foto, maar je buurmeisje staat ook niet met lege handen. Zij heeft portretrecht. Dit is het recht om zich in bepaalde gevallen te verzetten tegen publicatie van haar portret. Er is sprake van een portret als daarin een persoon duidelijk herkenbaar is.

 

Juridisch gezien zijn er twee soorten portretten: de portretten in opdracht en de portretten niet in opdracht.

 

Een portret in opdracht mag alleen worden gepubliceerd met toestemming van alle geportretteerden én de fotograaf.

 

Van een portret dat niet in opdracht is gemaakt is sprake als iemand niet weet dat er een foto wordt gemaakt of vrijwillig poseert. De fotograaf heeft in dit geval auteursrecht op zijn foto, maar de gefotografeerde heeft geen portretrecht. Als je de toestemming van de fotograaf hebt, dan mag je zijn foto in jouw artwork gebruiken.

 

Wel moet je rekening houden met de belangen van de gefotografeerde persoon. Als deze een redelijk belang heeft tegen publicatie, dan mag de foto niet worden gepubliceerd. Zo kon de vrouw die in een pikante pose werd gefotografeerd op Wasteland, een erotisch getint dancefeest met succes opkomen tegen de publicatie van haar foto in de Nieuwe Revu. Een door jou genomen foto van een professioneel model mag bijvoorbeeld niet zomaar worden gepubliceerd, omdat deze hier normaal geld voor vraagt.

 

Sommatiebrief, en nu?

Heb je een brief of e-mail gekregen waarin je gevraagd wordt om te stoppen met het gebruik van een bepaalde afbeelding of foto op bijvoorbeeld je website of eventpage? Of wordt daar een vergoeding voor gevraagd? Wordt er misschien gedreigd met juridische stappen (lees: een rechtszaak)?

Betaal in ieder geval niet klakkeloos, want  soms is er ruimte om te onderhandelen. Soms is het bluf en denkt de schrijver dat hij of zij meer rechten heeft dan dat daadwerkelijk het geval is. Soms niet en kan het jou in de problemen brengen.

 

De oplossing?

Bij twijfel kun je mij altijd mailen, maar de beste oplossing is natuurlijk om gewoon je eigen artwork te creëren en – ofcourse – op  dat buurmeisje af te stappen.

 

Wil je meer weten over auteursrecht? Kijk dan hier of neem vrijblijvend contact op.

 

Deze column verscheen eerder in aangepaste vorm bij DJ Mag NL.

Leave a Comment

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

%d bloggers liken dit: