paay

Uitspraak Patricia Paay tegen GeenStijl – als een plasseksfilmpje uitlekt…

De Rechtbank Amsterdam heeft eindelijk uitspraak gedaan in het gezeik geschil tussen Patricia Paay en de persoon die het plasseksfilmpje van Paay op Twitter zette en GeenStijl c.s.

 

Watskeburt?

Ik sla de feitelijkheden rondom het filmpje even over. NSFW. Het compromitterende filmpje ging rond op Internet. Misdaadjournalist X (laten we het voor het gemak De Vries noemen) maakt – op verzoek van Paay – melding van het filmpje bij RTL Boulevard. De boodschap? Wie het filmpje doorstuurt, is schuldig aan een onrechtmatige daad en een strafbaar feit. De dag daarna wordt er bij RTL weer een item aan gewijd. Het filmpje bleek al langer via WhatsApp rond te gaan. Gelukkig niet bij mij, maar goed.

 

De advocaat van Paay probeert de dag daarna de boel nog te sussen; Paay zou worden gechanteerd en het filmpje is (let op: advocatentaal) “mogelijk” nep. Wow, echt? Voor een paar honder euro per uur kom je daarmee?

 

Op 9 februari 2017 (moet je nagaan hoelang zoiets duurt dus) is het filmpje trending topic geworden, mede doordat de plaatser van het filmpje, ene EendevangerNL of EendenvangerNL de naam van Paay als hashtag bij het filmpje heeft gezet. Op diezelfde dag heeft GeenStijl een bericht op haar website gezet met een link naar het Twitter-account van Eendemans. In rechtsoverweging 2.9 staat vervolgens:

 

“Een still uit de film waarop [eiseres] duidelijk waarneembaar is, is daarbij zichtbaar geworden op de website GeenStijl.nl. Het betreft een zogenoemde “embedded hyperlink”: er wordt verwezen naar een uiting die elders op het internet te vinden is, maar waarvan de inhoud wordt ingesloten op de website van degene die de embedded hyperlink plaatst. Die inhoud (in dit geval: het filmpje) is aldus zichtbaar op de website van laatstgenoemde, maar komt bij afspelen niet van diens server maar van de server van de “bronwebsite”.”

 

Dit is belangrijk voor de zaak. Goed onthouden; embedded hyperlink.

 

In rechtsoverweging 2.10 staat:

 

“Na 1 uur en 27 minuten heeft GeenStijl.nl de embedded hyperlink naar de tweet van Eende(n)vangerNL van haar website verwijderd (zij was daartoe op dat moment nog niet gesommeerd), en vervangen door een link naar Google.nl met als tip te zoeken op “# [eiseres] ”.”

 

Dus; embedded hyperlink = weg. [eiseres] = Paay.

 

De boel escaleert en de rest is geschiedenis.

 

Juridisch kader

In dit soort zaken gaat het om een afweging tussen enerzijds het grondrecht van vrijheid van meningsuiting dat GeenStijl c.s. en EendenvangerNL toekomt, als geregeld in artikel 10 lid 1 van het Europees Verdrag tot Bescherming van de Rechten van de Mens en de Fundamentele Vrijheden (EVRM), en anderzijds het wettelijk verankerde belang van Paay bij bescherming van haar eer, goede naam en reputatie en de door artikel 8 EVRM beschermde rechten ten aanzien van haar persoonlijke levenssfeer. Bij de beantwoording van de vraag welk recht – het recht op vrije meningsuiting of het recht ter bescherming van eer, goede naam en reputatie – in dit geval zwaarder weegt, moeten de wederzijdse belangen worden afgewogen, met inachtneming van alle ter zake dienende omstandigheden van het geval.

 

Beoordeling

Het ene recht mag het andere recht alleen beperken als dit bij de wet is voorzien en noodzakelijk is in een democratische samenleving, bijvoorbeeld ter bescherming van de goede naam en de rechten van anderen (artikel 10 lid 2 EVRM). Van een beperking die bij de wet is voorzien is sprake, wanneer de door GeenStijl c.s. en mr. Twitter verrichte publicaties als onrechtmatig worden gezien in de zin van artikel 6:162 van het Burgerlijk Wetboek (BW). De beperking moet ook voldoen aan vereisten van proportionaliteit en subsidiariteit.

 

Verspreiding gevoelig materiaal

De rechter stelt voorop dat de verspreiding en met name de verdere verspreiding van gevoelig materiaal, zoals seksfilmpjes, in beginsel altijd onrechtmatig zijn tegen degene die in die filmpjes te zien is. Daarbij speelt het wel een rol of die persoon heeft ingestemd met de verspreiding.

 

Toestemming

De rechter gaat stelt vervolgens dat “vast staat” dat EendenvangerNL én GeenStijl geen toestemming hebben verkregen om de filmpjes online te plaatsen en/of naar de filmpjes te linken. Over dit standpunt is in de media veel discussie geweest. Was het niet gewoon een publiciteitsstunt van Paay? Vooropgezet? There no such thing as bad publicity? In ieder geval voegt de rechter daar nog aan toe dat die toestemming ook niet (impliciet) valt af te leiden uit het door Paay mogelijk zelf via WhatsApp verspreiden van het filmpje.

 

Aanjagende rol

Al snel gaat deze zaak niet meer over stills en embedden, maar over de aanjagende rol die GeenStijl heeft gehad in deze zaak. Ik laat dat stuk hier even achterwege, maar mocht je er interesse in hebben, lees dan vooral rechtsoverwegingen 4.6.2 en 4.6.3.

 

Eigen schuld, dikke bult voor Paay?

GeenStijl probeert vervolgens nog in te brengen dat het toch echt de eigen schuld van Paay is en dat het allemaal maar hypocriet is om op deze manier stennis te schoppen. GeenStijl zou het bericht hebben geplaatst om de “geëtaleerde vorm van hypocrisie” aan de kaak te stellen. De rechter geeft in dit kader wel aan dat er ruimte is in dit soort gevallen; GeenStijl had de belangen van Paay moeten afwegen en dit moeten vastleggen.

 

NB: Nieuwssites, even opletten! Noteer: belangenafweging maken + vastleggen.

 

Mede omdat die afweging ontbrak en omdat dat etaleren eigenlijk een beetje een quatsch-verhaal is, oordeelt de rechter:

 

“Maar journalistieke vrijheid is daar waar die de belangen van anderen raakt niet onbegrensd, ook niet als een embedded hyperlink raakt aan een “discussie” (beter hier: aanwezige ophef) die in de publieke belangstelling staat (het zogenoemde “debate of general interest”). Nu GSMedia c.s. op werkelijk geen enkele manier de rechtbank heeft kunnen overtuigen dat het aan de kaak stellen van de gewraakte hypocrisie – bij anderen(!) – óók het plaatsen van de embedded hyperlink naar het filmpje met [eiseres] rechtvaardigde, in die zin dat de belangen van [eiseres] daarvoor moesten wijken, is daarmee in dit geding komen vast te staan dat GSMedia c.s. op ontoelaatbare wijze een grens heeft overschreden.”

 

En voor wat betreft het eigen schuld-argument voegt de rechter daar nog aan toe:

 

“Dat [eiseres] een bekend persoon is, en mogelijk in het verleden in de openbaarheid in meer of mindere mate (seksueel) vrijgevochten gedrag heeft vertoond, maakt dit niet anders. Het is nog steeds aan haar zelf of en zo ja, in welke mate, zij haar intieme privésfeer – waarvan hier onbetwist sprake is – wil delen met het publiek, ook als zij die zelf laat filmen en zij mogelijk zelf betrokken is bij verspreiding in eigen gekozen – en dus beperkte – kring.”

 

Verder is het wel interessant dat wordt geoordeeld dat de redacteuren zich niet achter hun werkgever kunnen verschuilen, dus ook zij gaan nat.

 

Wat verder auteursrechtelijk gezien nog wel grappig is, is dat Paay stelt auteursrechthebbende te zijn op het filmpje. Helaas kon zij dit alleen niet aantonen. Er heeft namelijk geen schriftelijke overdracht van het auteursrecht plaatsgevonden! Zo’n overdracht moet altijd per akte (=overeenkomst) worden geregeld. Ik schreef daar eerder deze column over.

 

De straf

Ok, straf dus voor GeenStijl en de redacteuren. Paay vorderde 450K, waarvan 200K voor materiële schade wegens misgelopen inkomsten en 250K voor immateriële schade, omdat dit hele gedoe echt heel vervelend voor haar is geweest.

 

De eis tot vergoeding van de materiële schade wordt heel snel (en terecht) door de rechter van de baan geveegd. Sterker nog: iedere vorm van serieus te nemen onderbouwing ontbreekt.

 

Paay krijgt wel wat geld voor de traantjes; 30K. Daarnaast moet GeenStijl c.s. de proceskosten vergoeden ter hoogte van… € 2.613,56. Dat is echt héél weinig vergeleken met de tijd en moeite die in deze zaak zijn gaan zitten. Bijzonder is dat niet, want dergelijke vergoedingen worden altijd via een bepaalde staffel bepaald en daar komen nou niet echt hele hoge vergoedingen uit. Dus, bezint eer ge begint!

 

Overigens, die vergoedingen liggen bij zaken die gaan over intellectueel eigendom een heel stuk hoger. In dit geval was daar in de kern geen sprake van, omdat het hier ging over onrechtmatige daad en grondrechten.

 

 

De hele uitspraak kun je hier terugvinden: http://deeplink.rechtspraak.nl/uitspraak?id=ECLI:NL:RBAMS:2018:5130.

 

De volgende fittie van La Paay is tegen beroepsbrabander Johan Vlemmix. Dit keer over sekspoppen: https://www.nu.nl/achterklap/5384777/patricia-paay-28-augustus-rechtbank-sekspoppenzaak.html. De eis? 30K. 28 augustus a.s. gaan de partijen met elkaar in de ring.

 

 

 

 

 

Leave a Comment

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

%d bloggers liken dit: