3 berekeningen voor schadevergoeding bij kopiëren van website en creatieve productfoto’s

Kijk, dit is nou een leerzame zaak. Waarom? Je ziet echt heel mooi hoe een rechter kijkt naar een (beschuldiging van) inbreuk op auteursrecht en hoe dat de schadevergoeding wordt berekend.

Ik krijg als advocaat namelijk best vaak de vraag: Iemand heeft inbreuk gemaakt op mijn foto’s, wat nu? Aan de hand van deze zaak kun je een beetje inschatten hoe de rechter kijkt naar beschermde foto’s en wat de geleden schade is, maar ook hoe de schadevergoeding wordt bepaald. Daar kan nog een verschil in zitten.

Aan de andere kant; als je wordt beschuldigd van het maken van inbreuk, dan kun je ook goed zien welke tactische stappen je kan nemen en waarom je niet met alle ‘sommaties’ zou moeten meewaaien.

 

De feiten van de zaak

Kort opgesomd gaat de zaak over het volgende:

 

  1. De eisende partij voert de handelsnaam “Red Prestige” en heeft een webshop waar je zonnebrillen kunt kopen.
  2. Red Prestige gebruikt 4 soorten foto’s:
    1. Enkelvoudige productfoto’s die door of in opdracht van Red Prestige worden gemaakt;
    2. Creatieve foto’s met een verzameling van producten die door of in opdracht van Red Prestige worden gemaakt;
    3. Foto’s met fotomodellen die worden ingehuurd, en
    4. Foto’s van influencers.
  3. De gedaagde partij voert de handelsnaam “Soleil District” en verkoopt ook zonnebrillen via haar websites.
  4. De eiser vindt dat de website van de gedaagde teveel op haar website lijkt.

 

Als je zelf ff wil kijken of die websites op elkaar lijken, check dan het vonnis vanaf rechtsoverweging 2.4. Spoiler alert: ze lijken echt keiveel op elkaar.

 

  1. Nou, advocaten er bij en hup, briefje eruit: stoppen met de inbreuk, onthoudingsverklaring tekenen (in het Engels heet dit een cease and desist letter, weet je dat ook weer) en even € 31.500 aftikken aan schadevergoeding en juridische kosten. Joe!
  2. Dan klimt ook maar de gedaagde in de pen en die schrijft: nee, maar ik zal de webshop verwijderen, de foto’s niet meer gebruiken en hier heb je € 750, ook een mooi bedrag.
  3. Red Prestige ging natuurlijk helemaal over de rooie en naar de rechter. En daardoor hebben wij nu een mooi vonnis waar we iets van kunnen leren.

 

Het oordeel van de rechter

Wat de rechter van een zaak vindt en hoe het recht wordt toegepast, is altijd gemakkelijk te vinden onder het kopje “De beoordeling”. Als je dus snel wil weten waar een zaak over ging en het oordeel van de rechter wil weten, ctrl+f of scroll je weg door het vonnis heen om snel tot de kern te komen. Hieronder zal ik de verschillende onderdelen van de uitspraak samenvatten.

 

Belang bij een rechtszaak

Als je geen belang hebt bij een rechtszaak, dan worden je vorderingen afgewezen. Als tegenpartij kun je dus ervoor proberen te zorgen dat het belang komt te vervallen, bijvoorbeeld door een betaling te doen om de schade op te heffen.

 

De gedaagde voert in deze zaak als verweer aan dat Red Prestige geen belang meer bij de procedure heeft omdat Soleil District na een brief van Red Prestige de websites offline heeft gezet, er een onthoudingsverklaring is ondertekend en er een bedrag van € 750 is voldaan. Met andere woorden; voor zover er al een inbreuk was, is deze nu gestopt, de gedaagde heeft beloofd de foto’s niet meer te gebruiken én heeft een schadevergoeding betaald, ook al is die lager dan geëist. Op zich een slimme zet, maar voor nu niet afdoende.

 

Onthoudingsverklaring

De rechter vindt echter dat onthoudingsverklaring nog steeds ruimte biedt voor inbreuk op het door Red Prestige gestelde auteursrecht op de website van Red Prestige of de daarop geplaatste foto’s. In de zelf-opgestelde onthoudingsverklaring wordt immers niet erkend dat de gedaagde partij een inbreuk heeft gemaakt op de door Red Prestige gestelde auteursrechten. In zo’n onthoudingsverklaring worden je woorden dus op een goudschaaltje gewogen. Reden te meer om hierbij juridisch advies in te winnen.

 

Te lage schadevergoeding?

Daarnaast stelt Red Prestige als gevolg van de handelwijze van Soleil District meer schade heeft geleden van € 750. Om te kunnen beoordelen of de eisende partij recht heeft op meer schadevergoeding moet eerst moeten vaststaan dat de gedaagde een inbreuk heeft gemaakt op het gestelde auteursrecht van de eiser, dan wel dat de gedaagde op een andere manier onrechtmatig heeft behandeld. Omdat dat nog niet vaststaat, heeft Red Prestige volgens de rechter een belang bij een beoordeling van die vragen.

 

Tip over de hoogte van een schadevergoeding

Als je weet dat je nat bent gegaan, kies dan eieren voor (genoeg) geld, want anders komt het je alsnog duur te staan. Als de gedaagde een wat redelijker voorstel had gedaan, was een schikking wellicht meer binnen handbereik geweest.

 

Geen auteursrecht op ontwerp website

Maar goed, eerst even naar de deelvragen van de rechter. Is er sprake van auteursrecht op het ontwerp van de website van Red Prestige?

 

In rechtsoverweging 4.4 legt de rechter het auteursrechtelijk kader nog eens goed uit:

 

“Om voor auteursrechtelijke bescherming in aanmerking te komen, is vereist dat het desbetreffende werk een eigen, oorspronkelijk karakter heeft en het persoonlijk stempel van de maker draagt. Het werk moet oorspronkelijk zijn, in de zin dat het een eigen intellectuele schepping van de maker is die de persoonlijkheid van de maker weerspiegelt en tot uiting komt door de vrije creatieve keuzes van de maker bij de totstandkoming van het werk (de zogenoemde werktoets).”

 

Red Prestige heeft bij het maken van haar website gebruik gemaakt van het Shopify-thema “Prestige”. What’s in a name… Binnen dat thema staat een aantal keuzes wat betreft de inrichting van de website reeds vast. Red Prestige is niet de enige die Prestige als thema voor haar website heeft gekozen. Geheel terecht oordeelt de rechter dan ook dat de pre-fab website volgens een (grotendeels) vastgelegd thema geen auteursrecht heeft. De minieme afwijkingen en keuzes die Red Prestige heeft gemaakt binnen het thema zijn van onvoldoende gewicht om van auteursrechtsbescherming te spreken.

 

Auteursrecht op foto’s

Op de website van Red Prestige worden grofweg 3 soorten foto’s gebruikt:

 

  1. Gewone productfoto’s (foto’s met daarop alleen een zonnebril, waarvan de rechtbank op grond de overgelegde stukken schat dat dit ongeveer 95% van de door Red Prestige op haar website geplaatste en door [gedaagde] overgenomen foto’s betreft),
  2. Creatieve productfoto’s (foto’s van een of meer zonnebrillen waarbij een bepaalde achtergrond en/of een bepaalde compositie is gebruikt),
  3. Artistieke/creatieve foto’s waarop modellen en of zogenoemde influencers de zonnebrillen dragen).

 

Gewone productfoto’s

Bij “gewone” productfoto’s werden in dit geval (en doorgaans) geen creatieve keuzes gemaakt waardoor de foto’s auteursrechtelijk beschermd zijn! Geen auteursrecht, dus geen inbreuk door gedaagde.

 

Creatieve productfoto’s

Bij deze categorie vindt de rechter dat er wel vrije, creatieve keuzes zijn gemaakt, waardoor de foto een eigen, oorspronkelijk karakter heeft en het persoonlijk stempel van de maker draagt. Wel auteursrecht, dus wel inbreuk door gedaagde. Red Prestige heeft daarnaast aangetoond dat zij de rechten van de fotografen heeft verkregen. Zij is daarmee rechthebbende geworden en kan dus een vordering instellen. Dit zou anders zijn geweest als de fotografen hun rechten niet aan Red Prestige hadden overgedragen (of haar een volmacht hebben gegeven om een schadevergoeding te eisen).

 

Artistieke/creatieve foto’s

Ook hier zijn creatieve keuzes gemaakt en zijn de foto’s auteursrechtelijk beschermd, maar hierbij kan Red Prestige níet aantonen dat zij de rechten van de influencers heeft verkregen. Red Prestige kan gedaagde het gebruik van laatstgenoemde foto’s dus niet verbieden. Let wel; de influencers zouden dit wel kunnen doen!

 

Berekening schadevergoeding en proceskosten

Op grond van artikel 27a van de Auteurswet kan de auteursrechthebbende in geval van inbreuk op zijn auteursrecht een vordering tot afdracht van de genoten winst instellen en daarover rekening en verantwoording vorderen. Red Prestige vordert daarom dat een registeraccountant in de boeken van Soleil District mag kijken, mag vaststellen wat de winst is die voortvloeit uit het gebruik van de foto’s en dat Soleil District die winst dus aan Red Prestige moet afdragen.

 

Geen winstafdracht in dit geval

De rechter vindt dat te ver gaan, zeker nu Red Prestige maar op minder dan 5% van de foto’s een auteursrecht heeft. 95% bestond uit de gewone, niet beschermde productfoto’s en dan is er nog een deel van de influencer-foto’s waarop ze geen rechten heeft. De inbreuk ziet dus toe op het restant. Daarnaast is het superlastig om vast te stellen wat de winst is die voortvloeit uit dat minimale percentage aan gebruikte foto’s.

 

Bedrijfskosten als schadevergoeding

De rechter vindt wel dat de eisende partij tijd, geld en moeite heeft gestoken om de website er een beetje goed uit te laten zien. Vaststaat dat Red Prestige de fotografen heeft ingeschakeld en heeft betaald. De bedrijfskosten die Red Prestige daarvoor heeft gemaakt, heeft Soleil District zich bespaard door te “parasiteren” op de foto’s op de website van Red Prestige. De rechter schat deze kosten op € 3.500 en vindt dat de gedaagde dit bedrag als schadevergoeding aan Red Prestige moet betalen.

 

Helaas laat het vonnis niet zien of dit ook het daadwerkelijk bestede bedrag door Red Prestige is. Je zou kunnen zeggen dat dat onredelijk zou zijn, want Red Prestige heeft er ook nog waarschijnlijk veel tijd en moeite ingestopt om alles te regelen en verwezenlijken. Achteraf toestemming vragen of hetzelfde bedrag betalen als dat er initieel door een ander is afgerekend, zou niet mogen lonen.

 

Proceskosten

Omdat de gedaagde, Soleil District, grotendeels in het ongelijk wordt gesteld, moet zij de proceskosten betalen. De kosten van Red Prestige waren € 19.660,82. De rechter wijst niet het hele bedrag aan gevorderde schadevergoeding toe en berekent de te vergoeden proceskosten als volgt:

 

  1. In zaken die over inbreuken op intellectueel eigendom gaan, moet de verliezer alle kosten betalen. Die kosten zijn wel gemaximeerd naar de complexiteit van de zaak. De rechtbank van oordeel dat deze zaak moet worden aangemerkt als een “gewone zaak” in de zin van de Indicatietarieven in IE-zaken (versie april 2017). Een gewone zaak kent daarin een maximum te vergoeden bedrag van € 17.500.

 

  1. Op de door Soleil District te betalen proceskosten dient voorts in mindering te worden gebracht het bedrag van € 750 dat Soleil District al aan Red Prestige als bijdrage in de kosten voor rechtsbijstand heeft betaald.

 

  1. Omdat de zaak voor 70% over de inbreuk op auteursrecht ging en voor 30% over een algemene onrechtmatige daad, neemt de rechter 70% van 17.500 = € 12.250 als basisbedrag. Daar gaat dan 750 vanaf en er komt voor die 30% een standaardtarief van € 337,78 bij.

 

  1. Verder moet de gedaagde de kosten van de rechtszaak betalen. Dit bestaat uit de griffierechten, een soort administratiekosten, van € 656 en de kosten voor de deurwaarder voor het afleveren van de dagvaarding van € 87,99.

 

  1. Soleil District moet in totaal € 12.581,77 betalen, omdat zij inbreuk heeft gemaakt op de paar foto’s op de website van Red Prestige die wél auteursrechtelijk beschermd zijn, ook al is dat minder dan 5%.

 

  1. De rechter bepaalt ook nog (maar dat is vrij standaard) dat er een vergoeding moet worden betaald voor de afhandeling van de zaak door de advocaat van Red Prestige. De rechter wijst hiervoor € 163 toe en nog eens € 85 voor het bezorgen van het vonnis bij de gedaagde door de deurwaarder.

 

  1. Oh ja, en die € 3,5K he?

 

Je leest de hele uitspraak hier.

 

Vragen over een schadevergoeding?

Zoals je in dit artikel hebt kunnen lezen, komt het nogal nauw aan met het nemen van de juiste stappen en het bepalen van een redelijke schadevergoeding. Maar je kon ook zien dat de geboden € 750 niet genoeg was om een rechtszaak af te wenden. Ik denk dat als Soleil District bereid was geweest om iets dieper in de buidel te tasten, zij er beter vanaf was gekomen.

 

Aan de andere kant zie je ook hoe hoog de proceskosten kunnen oplopen en wat er dus op het spel staat in een onderhandeling. Maak gebruik van die kennis bij het bepalen van je positie.

 

Als ik je ergens mee kan helpen, zoals het bepalen of voorkomen van een schadevergoeding, neem dan gerust contact op.

Dit bericht delen:

Facebook
Twitter
LinkedIn
Pinterest
Reddit
Tumblr
WhatsApp
Email

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

SANDER PETIT LL.M

Foto: Wouter Wolfkamp (Nortoir)

RECENTE BERICHTEN

SOCIALS